Phát hiện sớm bệnh lý thực quản, dạ dày, tá tràng bằng kỹ thuật nội soi hiện đại tại Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga

Đau thượng vị, đầy bụng, ợ hơi, ợ chua là những triệu chứng rất phổ biến mà nhiều người thường chủ quan bỏ qua. Tuy nhiên, đây cũng có thể là dấu hiệu sớm của các bệnh lý nguy hiểm như viêm loét dạ dày - tá tràng, xuất huyết tiêu hóa hoặc ung thư đường tiêu hóa. Việc phát hiện sớm bằng nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng có ý nghĩa quan trọng trong điều trị và dự phòng biến chứng.

Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga là cơ sở có đủ khả năng cả về con người và trang thiết bị, cơ sở vật chất để triển khai kỹ thuật nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng, góp phần vào chẩn đoán chính xác và điều trị hiệu quả các bệnh lý đường tiêu hóa trên.

Bệnh nhân có biểu hiện bệnh lý đường tiêu hóa trên đến khám tại Trung tâm Nghiên cứu y sinh và y học lâm sàng/Viện Y sinh nhiệt đới.

Bệnh lý đường tiêu hóa trên: Hiểm họa ẩn sau những triệu chứng quen thuộc

Các bệnh lý thực quản - dạ dày - tá tràng là nhóm bệnh phổ biến, đa dạng trong hệ tiêu hóa. Theo dữ liệu Gánh nặng Bệnh tật toàn cầu năm 2019  (Global Burden of Disease, 2019), các bệnh đường tiêu hóa trên có tỷ lệ mắc 9540/100.000 dân và tỷ lệ tử vong 3,48/100.000 dân, đứng thứ 2 sau bệnh gan mạn tính trong các bệnh tiêu hóa. 

Tại Trung tâm Nghiên cứu y sinh và y học lâm sàng, số lượng người bệnh mắc bệnh lý tiêu hóa, đặc biệt là thực quản - dạ dày - tá tràng, được tiếp nhận hằng ngày khá lớn. Nhiều bệnh lý thực quản - dạ dày - tá tràng thường khởi phát bằng những triệu chứng rất quen thuộc như đau thượng vị, đầy bụng, ợ hơi, ợ chua hoặc khó tiêu kéo dài. Do các biểu hiện này thường không đặc hiệu và dễ bị nhầm lẫn với các rối loạn tiêu hóa thông thường nên không ít người bệnh có tâm lý chủ quan, tự điều trị hoặc trì hoãn thăm khám. Tuy nhiên, đằng sau những triệu chứng tưởng chừng đơn giản ấy có thể là các tổn thương nghiêm trọng như viêm loét dạ dày - tá tràng, xuất huyết tiêu hóa, Barrett thực quản hoặc thậm chí ung thư đường tiêu hóa giai đoạn sớm. Đây chính là những “hiểm họa thầm lặng” bởi bệnh có thể tiến triển âm thầm trong thời gian dài trước khi xuất hiện các dấu hiệu rõ ràng. Việc phát hiện sớm thông qua nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán chính xác, điều trị kịp thời và nâng cao hiệu quả dự phòng các biến chứng nguy hiểm.

Nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng hiện là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán, tầm soát và theo dõi các bệnh lý tiêu hóa trên, đặc biệt ung thư đường tiêu hóa. Phương pháp này cho phép quan sát trực tiếp niêm mạc, phát hiện các tổn thương nhỏ như viêm, loét, polyp, ung thư sớm hay xét nghiệm Helicobacter pylori cũng như sinh thiết để chẩn đoán mô bệnh học. Ngoài giá trị chẩn đoán, nội soi còn hỗ trợ can thiệp điều trị và tầm soát định kỳ ở nhóm nguy cơ. Theo nghiên cứu của Waddingham W. và cộng sự (2022), nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng là thủ thuật có mức độ an toàn cao, các tai biến trong quá trình thủ thuật gặp với tỷ lệ thấp với biến cố liên quan an thần khoảng 0,3%, biến chứng nặng 0,01%, trong khi thủng đường tiêu hóa trên là biến cố hiếm, khoảng 1/2.500 đến 1/11.000 ca. Với các triệu chứng của đường tiêu hóa trên thì nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng là kỹ thuật then chốt giúp đánh giá trực tiếp, chính xác các tổn thương bệnh lý.

Triển khai kỹ thuật nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng tại Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga

Năm 2024, Viện Y sinh nhiệt đới được trang bị hệ thống nội soi Pentax EPK-i5500c và có 02 cán bộ được đào tạo chuyên sâu về nội soi.

Tại Trung tâm Nghiên cứu y sinh và y học lâm sàng, Viện Y sinh nhiệt đới, Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga, 45 bệnh nhân có chỉ định nội soi đã được thực hiện quy trình nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng từ 1/2026 đến 4/2026. Tất cả bệnh nhân đều trưởng thành độ tuổi từ 18 đến 60 tuổi, có triệu chứng của bệnh lý đường tiêu hóa trên, có chỉ định nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng.

Người bệnh được thực hiện các xét nghiệm và thăm dò cận lâm sàng trước nội soi.

Kết quả triển khai cho thấy kỹ thuật nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng được thực hiện thành công ở tất cả các trường hợp có chỉ định. Người bệnh đều được thực hiện đầy đủ các bước theo quy trình kỹ thuật, bảo đảm chất lượng chuyên môn và an toàn trong suốt quá trình thực hiện. Không ghi nhận tai biến hoặc biến chứng nghiêm trọng liên quan đến thủ thuật. Một số trường hợp có cảm giác khó chịu nhẹ như buồn nôn, đau rát họng hoặc đầy bụng thoáng qua sau nội soi, tuy nhiên các triệu chứng đều tự hết trong thời gian ngắn.

Thông qua nội soi, nhiều tổn thương đường tiêu hóa trên đã được phát hiện và chẩn đoán chính xác, trong đó thường gặp nhất là viêm dạ dày - tá tràng và trào ngược dạ dày - thực quản. Kết quả triển khai cho thấy kỹ thuật nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng hoàn toàn có thể thực hiện thường quy tại Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga, góp phần nâng cao chất lượng chẩn đoán, điều trị và chăm sóc sức khỏe người bệnh.

Thực hiện kỹ thuật nội soi trên bệnh nhân.

Vai trò và khả năng triển khai của kỹ thuật nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng và thông điệp cho người bệnh.

Nội soi thực quản - dạ dày - tá tràng được xem là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán phát hiện các bệnh lý đường tiêu hóa trên. Kỹ thuật này cho phép bác sĩ quan sát trực tiếp niêm mạc thực quản, dạ dày và tá tràng, phát hiện các tổn thương từ giai đoạn sớm, đồng thời thực hiện sinh thiết hoặc một số can thiệp cần thiết khi có chỉ định.

Tại Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga, kỹ thuật nội soi được triển khai bằng hệ thống nội soi Pentax EPK-i5500c hiện đại cùng đội ngũ bác sĩ được đào tạo chuyên sâu. Việc làm chủ kỹ thuật này góp phần nâng cao năng lực chẩn đoán, điều trị các bệnh lý tiêu hóa, đồng thời tạo điều kiện để người bệnh được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại đơn vị.

Thông qua việc ứng dụng kỹ thuật này, nhiều tổn thương đường tiêu hóa đã được phát hiện và chẩn đoán chính xác ngay từ giai đoạn đầu của bệnh, giúp bác sĩ xây dựng phác đồ điều trị phù hợp, hạn chế nguy cơ biến chứng và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh. Đồng thời, đây cũng là cơ sở quan trọng để Trung tâm tiếp tục mở rộng và phát triển các kỹ thuật chuyên sâu trong lĩnh vực tiêu hóa trong thời gian tới.

Thông điệp gửi tới người bệnh và gia đình: Đau thượng vị, đầy bụng, ợ hơi, ợ chua, khó tiêu kéo dài, nuốt nghẹn hoặc cảm giác nóng rát sau xương ức là những dấu hiệu không nên chủ quan bỏ qua. Việc thăm khám và nội soi kịp thời giúp xác định chính xác nguyên nhân, phát hiện sớm các tổn thương nguy hiểm và nâng cao hiệu quả điều trị.

Với cơ sở vật chất đồng bộ, trang thiết bị hiện đại cùng đội ngũ cán bộ y tế giàu kinh nghiệm, Trung tâm Nhiệt đới Việt - Nga sẵn sàng đáp ứng nhu cầu khám, tư vấn, nội soi và điều trị các bệnh lý đường tiêu hóa trên, góp phần chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân.

Tin bài: Lê Văn Cường (Trung tâm NCYS&YHLS/Viện YSNĐ)